Υπάρχει κάτι ιδιαίτερα αποκαλυπτικό σε μια διορθωμένη σελίδα χειρογράφου — κρατάει ζωντανή τη στιγμή πριν η σκέψη παγιωθεί. Μια τέτοια σελίδα, από το άρθρο του Albert Einstein του 1914 The Formal Foundation of the General Theory of Relativity, γράφτηκε σε μια περίοδο όπου η θεωρία της βαρύτητας δεν είχε ακόμη πάρει την τελική της μορφή.
Σε αυτό το στάδιο, ο Einstein εξέταζε πώς μεταβάλλεται η βαρυτική δράση κάτω από απειροστές μετασχηματίσεις συντεταγμένων. Επηρεασμένος από το λεγόμενο «επιχείρημα της τρύπας» (hole argument) — ένα φιλοσοφικό/τεχνικό πρόβλημα που τον είχε πείσει, εσφαλμένα όπως αποδείχθηκε αργότερα, ότι μια πλήρως γενικά συναλλοίωτη θεωρία δεν θα μπορούσε να προσδιορίζει μοναδικά τη μετρική — περιόρισε τότε τη θεωρία του σε συγκεκριμένα, «προσαρμοσμένα» συστήματα συντεταγμένων, αντί να επιτρέψει πλήρη γενική συναλλοιότητα.
Έναν χρόνο αργότερα, τον Νοέμβριο του 1915, ο Einstein εγκατέλειψε αυτούς τους περιορισμούς και έφτασε στις εξισώσεις πεδίου της γενικής σχετικότητας — τη θεωρία όπως τη γνωρίζουμε σήμερα.
Αυτή η συγκεκριμένη σελίδα διατηρεί λοιπόν τη θεωρία σε μια στιγμή αστάθειας: υπολογισμοί, χειρόγραφες διορθώσεις, προσωρινές παραδοχές, το δύσκολο μονοπάτι από την προσωρινή θεωρία Entwurf («Σχέδιο») μέχρι τη σύγχρονη γεωμετρία του χωροχρόνου. Είναι μια υπενθύμιση ότι ακόμη και οι πιο θεμελιώδεις φυσικές θεωρίες δεν γεννιούνται πλήρως διαμορφωμένες — περνούν από φάσεις αμφιβολίας, λάθους δρόμου, και επανεξέτασης, πριν φτάσουν στη μορφή που τελικά διδάσκεται στα βιβλία.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου